Kaart -> Hoorn

Ansichtkaart informatie

77. Grashaven en Visscherseiland

Meer foto's en informatie
Uitgever:1 Geerts b 2 Beerding b
Buurt:Hoorn
Jaartal foto 1:1899
Jaartal foto 2:1904
Foto 1Foto 2
Klik op de afbeelding om deze te vergrotenKlik op de afbeelding om deze te vergroten
Klik op de afbeelding om deze te vergrotenKlik op de afbeelding om deze te vergroten
Tekst: Bij foto's 1 en 2:
Uit: 'Hoornse Herinneringen' (uitgegeven in 1972).
De beide houtzaagmolens waren eigendom van de firma Zijp. De linkse, 'De Halm', stond oorspronkelijk in Wognum, maar werd daar afgebroken om daarna op het Hoornse Visscherseiland weer te worden opgebouwd. Hij is op 22 juli 1904 verbrand.
De molen rechts is de houtzaagmolen 'De Hoop', die eerst aan het Weeltje stond en circa 1887 daar werd afgebroken om eveneens op het Visscherseiland weer te worden herbouwd, nu onder de naam 'De Rob'.
In 1924 werd 'De Rob' afgebroken en vervangen door een stoomzagerij, die op haar beurt weer in 1935 door brand totaal werd verwoest.

Omtrent de brand lezen we in de Hoornsche Courant d.d. 22 juli 1904:
Hedennacht tegen 3 uur werd de brandklok geluid; het alarmsignaal weerklonk door de stille straten: er was brand uitgebroken. Een der beide houtzaagmolens van den heer Zijp alhier op het Visscherseiland stond in lichtelaaie. Niet lang daarna of de groote houtschuur vatte vlam en zo vertoonde het terrein weldra een groote vuurgloed, waartegen de brandweer onmachtig bleek iets uit te werken.
Hij bepaalde zich tot de bescherming van den anderen molen en het badhuis, wat gelukte. 't Was een ontzag'lijke vuurmassa, waaruit de vlammen hoog oplaaiden en een interessanten aanblik aanboden aan de vele menschen op de Zuiderzeedijk.
In weinige oogenblikken was de molen in vlammen opgegaan; een verrassend vuurwerk, toen dit gebouw geheel in vlammen stond! Ook de schuur, opgestapeld met hout, werd een prooi van 't alvernielende vuur.
Tot in den morgen sloegen de vlammen hoog uit; deze middag was het een smeulende, rookende vuurhoop.
Naar wij vernamen was het aanwezige hout laag verzekerd.
 
Reacties:
Naam:Co Beemsterboer
Datum:01 Feb 2018
Bericht:Foto 3: j
Uitgever Nuss Haarlem 1907.
We zien molen De Halm op foto 3 en foto 4, twee foto's van na de brand, nog fier overeind staan, dus de bovenomschreven brand betreft wellicht niet de molen De Halm, maar de molen De Rob.

Uit: 'Vervolg op de kroniek van Velius' (uitgegeven in 1992).
Jaar 1661: De Lantaarn dijk (de dijk van de vuurtoren), thans de Hay genaamt, werd dit jaar gemaakt merendeels van specie (bagger) uyt de uyt gediepten Haven, en werd rondsom met paalwerk beslagen, tegen het woeden der zee aan de zuydkant met een krebbing steenen voorzien. Dus zag men daar voorheen de barre zee spoelde, die plaats in weyland verandert. Naderhand werd daar op 4 hout zaagmolens met haar schuuren gezet. Deze Hay heeft de stad bij vervolg zeer veel geld van onderhouden gekost.
(einde VKV).

De benaming 'Haai' is afgeleid van de vier 'haayen' (heistellingen) waarmee de paaldammen in zee werden geslagen.

Het gebouw rechts op de foto zou de badinrichting kunnen zijn. Deze zien we ook op foto 1, 2 en 4.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:01 Feb 2018
Bericht:Foto 4: c
Particuliere foto omstreeks 1915.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:01 Feb 2018
Bericht:Foto 5: v
Particuliere foto zestiger jaren.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:01 Feb 2018
Bericht:Foto 6: c
Particuliere foto omstreeks 1960.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:01 Feb 2018
Bericht:Foto 7: c
Particuliere foto zeventiger jaren.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:01 Feb 2018
Bericht:Foto 8: v
Particuliere foto omstreeks 1900.
Deze foto is gemaakt door amateurfotograaf J.C.L. van der Leij, vanaf de zolderetage van zijn woning Italiaanse Zeedijk 44. De huizen die we op de voorgrond zien, staan aan de Jan Haringsteeg.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:31 May 2021
Bericht:Foto 9: c
Uitgever Huijsen omstreeks 1890.
Uit: 'Hoorn en de Zee' (uitgegeven in 2002).
Het aanzicht van het Visserseiland werd eeuwenlang beheerst door houtzaagmolens. Op deze foto is links De Halm en rechts De Rob te zien. De eerste brandde in 1904 af. In het water van de Grashaven liggen stammen te wateren; na ongeveer een jaar is het hout dan geschikt om te zagen. Op de voorgrond een afgedankte vissersschuit die dient voor opslag van netten en dergelijke.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:06 Feb 2022
Bericht:Foto 10: v
Uitgever onbekend 1935.
Het grote pand rechts is het taanhuis. Het taanhuis dateert van 1898. Op deze plek had eerder een ander taanhuis gestaan. De oude ketels gingen over naar het nieuw gebouwde pand. In 1900 werd er een nieuwe ketel aangeschaft. Er werden ketels gebruikt van ongeveer een meter hoog en met een diameter van 1 meter. De Hoornse vissers hadden zelf een vereniging opgericht om te kunnen tanen. Ook vissers van elders mochten tegen betaling hun materialen in Hoorn laten tanen.
Het taanhuis is in 1968 gesloopt. De ketels verhuisden naar het Zuiderzeemuseum in Enkhuizen.

Tekst afkomstig van het Zuiderzeemuseum: Tanen is het conserveren van netten, zeilen en touwwerk door onderdompeling in taanvloeistof. Als conserveringsmiddel werd aanvankelijk eikenschors gebruikt. Het looizuur uit de bast, de tannine, ging het bederf tegen. Later kwam cachou in zwang: een extract uit kernhout van de Aziatische acaciaboom. Het werd als zwartbruine of roodbruine koek in de handel gebracht. Het water werd met een toegevoegd conserveringsmiddel in de ketel aan de kook gebracht, waarna de netten werden ondergedompeld. Na een uur of drie koken was het tanen klaar en konden de netten opgehangen en gedroogd worden. Door invoering van synthetische netten, die niet aan bederf onderhevig waren, raakte het tanen in onbruik.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:13 Jun 2023
Bericht:Foto 11: v
Particuliere foto 1945.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:13 Jun 2023
Bericht:Foto 12: j
Uitgever Schaefer omstreeks 1925.
Uit: 'Hoornse Herinneringen' (uitgegeven in 1972).
De molens zijn verdwenen en de smalle strook grond is inmiddels op schilderachtig-rommelige wijze volgebouwd met visrokerijen en -midden op de voorgrond- een taanhuis.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:13 Jun 2023
Bericht:Foto 13: f
Foto van Jan van der Gulik 1970.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:13 Jun 2023
Bericht:Foto 14: f
Foto van Jan van der Gulik 1970.
links zien we de vrachtauto van de handelaar in oude metalen Jan Blokdijk; hij woonde in het linker huis. Rechts woonde Kees Nannings.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:13 Jun 2023
Bericht:Foto 15: k
Particuliere foto februari 1965.
Brand in de visrokerij van Piet Fikke.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:13 Jun 2023
Bericht:Foto 16: c
Particuliere foto februari 1965.
Brand in de visrokerij van Piet Fikke.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:13 Jun 2023
Bericht:Foto 17: v
Particuliere foto vijftiger jaren.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:13 Jun 2023
Bericht:Foto 18: k
Particuliere foto zestiger jaren.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:13 Jun 2023
Bericht:Foto 19: c
Particuliere foto zestiger jaren.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:13 Jun 2023
Bericht:Foto 20: f
Foto van Jan van der Gulik 1970.
We zien het laatste bebouwde gedeelte van het Visserseiland; de houthandel van A. Zijp Cz. In de bedrijfswoning woonde de familie Bart de Zwart.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:13 Jun 2023
Bericht:Foto 21: m
Uitgever Vivat Amsterdam 1902.
Uit: 'Hoorn in oude ansichten deel 2' (uitgegeven in 1979).
"Aan den Zeekant" staat op deze kaart aangegeven. Een zeer aparte opname van het eind van het Visscherseiland.
We waren lang in twijfel, welke van de twee molens deze hier nou wel zou kunnen zijn. Na deskundige voorlichting is het toch de molen de 'Rob' die zich hier manifesteert.
Toch nog een moeilijkheid: wat zag men op de achtergrond? Vanuit welke positie had de fotograaf zijn lens gericht? Het bleek de richting Westerdijk te zijn en het zijn de huizen bij het begin, aansluitend op het Breed. We zien de achterzijde.
De molen 'De Halm' heeft zich dus achter de fotograaf bevonden en de badinrichting aan zijn linker zijde.
De kaart dateert van 1902. De bovengenoemde molen 'De Halm' was toen geen lang leven meer beschoren; twee jaar later werd deze door brand verwoest.
De 'Rob' hield het langer vol en werd het slachtoffer van de moderne tijd. In 1924 werd hij gesloopt en vervangen door een stoomzagerij.
De palissaden en het bruggetje vormden de afscheiding van het bedrijf van de firma A. Zijp met de rest van het Visscherseiland. Voornoemde brug werd in 1888 echter pas het eigendom van Zijp. In dat jaar werd namelijk het eigendomsrecht door de gemeente aan hem overgedragen.
Ten tijde van deze opname was C. van Ikele de werfbaas. De personen bij het hek zijn niet te onderscheiden, maar het moet welhaast de familie Van Ikele zijn. We gokken dus: links moeder Van Ikele, in het midden zou dan dochter Annie kunnen zijn, vooruit dan maar, zittend op het hek zoon Tinus.
De verder nog aanwezige personen zullen voor ons altijd wel onbekenden uit het verleden blijven.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:13 Jun 2023
Bericht:Foto 22: k
Uitgever Huijsen omstreeks 1900.
De Hoornsche bad- en zweminrichting op deze foto heeft op deze locatie bestaan gedurende de periode van 1882 tot 1918. De badinrichting bevond zich iets ten zuiden van de molen 'De Rob', die we eveneens op deze foto zien.
Dit betrof echter de tweede Hoornse badinrichting. Vanaf 1854 bestond er namelijk al een eerdere badinrichting, gelegen iets ten noorden van molen 'De Rob'. De eerste heeft bestaan tot 1867, toen het wegens bouwvalligheid is gesloopt.
De ontwerper van dat eerste badhuis was niemand minder dan ir. Hendrik Linse, de directeur van de Hoornse gasfabriek.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:13 Jun 2023
Bericht:Foto 23: j
Uitgever Beerding 1913.
De militairen nemen een bad. De officieren staan op de kant. Links zien we molen 'De Rob' en rechts 'De Halm'.
Op de reddingsboei staat: 'Gemeentebad 1913 Hoorn'.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:13 Jun 2023
Bericht:Foto 24: m
Uitgever Boon Amsterdam 1902.
Uit: 'Hoorn in oude ansichten deel 2' (uitgegeven in 1979).
Dit is de Haai in Hoorn.
Rechts spelende jongens op de boomstammen. Daar we nooit iets hebben vernomen van enig bomenbestand op het Visscherseiland, moeten het wel bomen zijn bestemd voor de firma Zijp.
Even een kleine kanttekening, hetgeen toen de buurt typeerde: alle jongens op klompen met een uitzondering.
De jongen wijdbeens, midden op straat, heeft schoenen aan. Gezien zijn afzondering een verdwaalde rijkaard?
Aan beide kanten een tiental woonhuizen. Gezien onze gegevens komen wij niet verder dan vijf namen van toenmalige bewoners. Nam men het met de registratie niet zo nauw of was de helft van deze woningen niet bewoond? Verwantschap met de zee spreekt evenwel uit de beroepen van deze mensen: E. de Best, visser, C. van den Berg, L. Engel en Groentjes, viskooplieden.
Een uitzondering: P. Evers, molenknecht. Nu, dat laat zich niet moeilijk raden, die had zijn werkzaamheden vlak bij huis, op de werf van Zijp.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:13 Jun 2023
Bericht:Foto 25: c
Particuliere foto zestiger jaren.
De aardappelverwerkingsinstallatie; deze zien we op foto 6 aan de linker kant.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:13 Jun 2023
Bericht:Foto 26: v
Particuliere foto vijftiger jaren.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:13 Jun 2023
Bericht:Foto 27: v
Particuliere foto zestiger jaren.
Oud ijzerhandel.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:09 Jan 2026
Bericht:Foto 28: f
Foto van Jan van der Gulik 1970.
Rechts zien we de woning van schillenboer Hein Selie.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:09 Jan 2026
Bericht:Foto 29: f
Foto van Jan van der Gulik 1970.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:09 Jan 2026
Bericht:Foto 30: c
Uitgever onbekend 1963.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten

Naam:Co Beemsterboer
Datum:09 Jan 2026
Bericht:Foto 31: b
Uitgever Stumpel 1959.
Klik op de afbeelding om deze te vergroten
U kunt door middel van het formulier hieronder een bericht op de website plaatsen. Dit bericht zal direct voor alle bezoekers zichtbaar zijn.
Uw naam:
Uw e-mail adres:
Uw e-mail adres wordt niet gepubliceerd en komt dus niet zichtbaar op de website.
Uw reactie op deze kaart: